3.5 Paragraaf Financiering

Herfinanciering en aanvullende financiering
In 2025 zijn geen externe financieringsbronnen benodigd geweest. Vanwege het verplichte schatkistbankieren waren er voldoende middelen in de schatkist van de gemeente aanwezig om de aflossingen, investeringen en lopende uitgaven te betalen. 

Financieringsbeleid
Om te voorzien in de financieringsbehoefte heeft de gemeente beschikking over interne en externe financieringsmiddelen. De interne financieringsmiddelen bestaan uit de reserves, oftewel eigen vermogen en de voorzieningen. De externe financieringsmiddelen bestaan uit de opgenomen langlopende geldleningen en kortlopende middelen (onder andere rekening-courant geld en kasgeldleningen), oftewel het vreemd vermogen. Op het moment dat de uitgaven worden gedekt door inzet van reserves vindt een substitutie plaats van eigen vermogen naar vreemd vermogen. We werken vanuit totaalfinanciering. Kenmerk is dat er geen één-op-één relatie wordt gelegd tussen een investering en financiering, maar dat wordt gekeken naar de totale financieringsbehoefte. Het systeem van totaalfinanciering maakt optimale benutting van externe financieringsbronnen mogelijk.

Liquiditeitenbeheer
Liquiditeitenbeheer is het beheren, reguleren en besturen van de inkomende en uitgaande geldstromen en de effecten daarvan op de rekening-courantsaldi. In de financieringsovereenkomst met de BNG-bank is een kredietlimiet van € 10 miljoen overeengekomen. Daarnaast beschikken wij over een intra-daglimiet van € 10 miljoen. Door het opstellen en tussentijds actualiseren van een meerjarige prognose van de liquiditeit, die gebaseerd is op de meerjarenbegroting (inclusief de meerjarige investeringsplanning), proberen we liquiditeitenrisico’s zoveel mogelijk te beperken. De prognose is opgesteld met daarin de schattingen van de uitgaven en inkomsten die verband houden met de exploitatie, grondexploitatie en investeringen. Eén en ander is mede afhankelijk van een goede informatievoorziening vanuit de gehele organisatie. 

Ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt
Vanwege de hoge inflatie is de rente op de geld- en kapitaalmarkt in 2022 onder druk komen te staan. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft destijds besloten om de rente stapsgewijs te verhogen, voor het laatst in september 2023 met 0,25%. In 2024 en 2025 is de depositorente in meerdere stappen verlaagd en momenteel staat de depositorente op 2%. De verwachting is dat de rente in 2026 gelijk zal blijven of verder zal gaan dalen, omdat de inflatie afneemt en is teruggedrongen naar de gewenste 2% per jaar. In juli 2025 heeft de ECB besloten de depositorente op dat moment ongewijzigd te laten. Of de depositorente verder wordt verlaagd, zal afhankelijk zijn van economische en geopolitieke ontwikkelingen. 

Renterisico en renterisico’s vaste schuld
De Wet Fido definieert vaste schuld als opgenomen geldleningen met een rentetypische looptijd groter dan of gelijk aan een jaar. Van renterisico is sprake als er onzekerheid bestaat rond toekomstige renteniveaus. Deze situatie doet zich op de volgende momenten voor: 

• Bij variabel rentende leningen; 
• Indien een toekomstige financieringsbehoefte nog niet afgedekt is; 
• Bij naderende renteaanpassingen van leningen. 

 Het doel van de renterisiconorm is om op de lange termijn niet afhankelijk te zijn van het renteniveau in een bepaald jaar. Met de norm bevordert de Wet Fido een solide financieringswijze bij openbare lichamen en levert een bijdrage aan de uitstekende kredietwaardigheid van openbare lichamen op de kapitaalmarkt. Jaarlijks mogen de renterisico's niet hoger zijn dan 20% van het lastentotaal van de begroting bij aanvang van het boekjaar. 

Kredietrisico's
Kredietrisicobeheer kunnen we omschrijven als het beheersen van risico’s die voortvloeien uit de mogelijkheid van een waardedaling van onze vorderingen als gevolg van insolventie van tegenpartijen. Leningverstrekkingen kunnen op grond van de Wet Fido en het Treasurystatuut slechts plaatsvinden voor de uitvoering van een publieke taak. Het kredietrisico op verstrekte leningen aan woningbouwcorporaties en stimuleringsleningen is zeer gering. Dit komt doordat we voor de woningbouwleningen zijn aangesloten bij het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW), dan wel de Nationale Hypotheek Garantie van toepassing is. 

In de programmabegroting 2025 is uitgegaan van een Rente Omslag Percentage (ROP) van 0,25%. De kapitaallasten 2025 zijn bij de najaarsnota geactualiseerd. Het geraamde ROP is ongewijzigd. De realisatie is eveneens 0,25%. Na actualisatie van de najaarsnota is het geraamde voordelig saldo op Treasury € 690.000. Het werkelijk voordelig renteresultaat is € 846.000. Het verschil van € 156.000 kan verklaard worden door hogere rentelasten op langlopende leningen en hogere rentebaten op rekening-courant.